Zoeken naar identiteit is in een dynamische wereld een voortgaand proces voor ieder persoon. Of wie wil ik niet meer zijn? Europa worstelt al enige tijd met die laatste vraag, en niet voor het eerst in de geschiedenis.
In Europa zijn massale protesten gaande tegen Israël vanwege de oorlog in Gaza. De wijze waarop Israël reageerde op de aanslag van Hamas op 7 oktober 2023 heeft vrijwel iedereen verrast en verbijsterd, niet in de laatste plaats de Palestijnse leiding: Hamas. De Palestijnse bevolking is al vele jaren een levend schild voor de militante tak van Hamas, die veilig schuilde onder de rokken van de Palestijnen, zonder commentaar uit Europa. Dat schild bleek thans niet voldoende om Hamas te beschermen tegen invallen van Israël. Die militaire aanpak van Israël om de gijzelaars te bevrijden leidde tot afgrijzen en diepe verontwaardiging van velen in de wereld en in Europa. Hoe serieus die Europese verontwaardiging moet worden genomen, blijft evenwel een vraag. Israël staat namelijk heel anders tegenover gijzelnemers dan Europa. Europa leverde onder de ogen van Dutchbat in 1995 niet alleen 8000 mannen in Srebrenica uit aan Mladic, maar Europa liet ook haar eigen manschappen olv luitenant kolonel Thom Karremans in de steek toen het kritiek werd. Alles ter wille van de goede lieve vrede. We weten inmiddels hoe het met de 8000 jonge moslimmannen is afgelopen.
Ook de lopende oorlog in Ukraine, waar al ca 80000 soldaten zijn gesneuveld aan Ukrainese zijde, lijkt ons niet te deren. Ja, we sponseren deze oorlog, althans tot op heden, maar terwille van de eigen vrede. Ukraine is namelijk ons schild. Nog sterker, het land wordt steeds meer onze gidsland, als het gaat om veiligheid. Maar niet alleen dat, het land is ook leverancier van goedkope arbeidskrachten, zoals heel Oost-Europa ons voorziet van goedkope arbeid. De steun aan de Palestijnen komt dan ook nogal goedkoop over.
Wat is dan de betekenis van die protesten en die rode lijnen die men massaal trekt in Amsterdam en elders in Europa om Israël de maat te nemen? Moeten we die lijnen tenminste niet ook elders trekken? Moeten we onszelf niet de maat nemen. En dan kijk ik alleen nog maar naar Groningen. Misschien kunnen ze daar in Amsterdam ook eens aan denken.
De onderliggende acties tegen Israël dienen een ander doel: Europa wil een identiteit van zich afschudden. Europa worstelt met haar oude joodse wortels. Europese doelen en dionisysche- hedonistische uitgangspunten worden gedwarsboomd door de apollinische uitgangspunten van de filosoof I. Kant die op het Jodendom zijn geënt. Het denken van Kant en de joodse filosofie hebben één ding gemeen namelijk: het neemt het geweten als uitgangspunt van het menselijk handelen. Europa ontworstelt zich meer en meer van haar geweten, terwille van het eigen belang en de eigen rechtstaat. Europa - en Nederland voorop- willen gidsland zijn en niet worden aangesproken op haar eigen falen en zoekt daarom voortdurend een zondebok op afstand. Met de deelname aan een protestmars is het geweten weer geschoond, maar geen vliegreis geannuleerd, geen gijzelaar bevrijd en geen soldaat in Ukraine gered. Het geweten vraagt om moed tot zelfreflectie in een proces van herbezinning. Die herbezinning komt er niet als het geweten niet wordt beproefd. Wat u wilt dat u wordt gedaan, doe dat ook een ander. Karremans en de zijnen hebben er weinig van gemerkt. Ja, Wim Kok, de toenmalige premier ging diep door het stof. De vraag blijft of we er van geleerd hebben. Tot op heden blijkt daar weinig van. We tuigen inmiddels een soort rechtstaat op, maar is die er voor de burger?